หีบธรรม
/ หีดธรรมวัดประตูป่า [ Manuscript chest]
บนหอไตรวัดประตูป่าเป็น สถานที่ๆมีนักวิชาการและนักศึกษามาศึกษางานมากแห่งหนึ่งในจำนวน
ของหอไตรที่มีอยู่ในจังหวัดลำพูน ส่วนหนึ่งประกอบด้วยอาคาร ที่ประกอบด้วยไม้สักทั้งหลัง
แต่อีกองค์ประกอบหนึ่งคือหัวใจของสถานที่เก็บแห่งนี้คือ"หีบธรรม"
บนหอไตรแห่งนี้เดิมทีก่อนจะมีการบูรณะใหญ่มีการเก็บข้อมูลคำภีร์ธรรมจาก
นักโบราณคดี นักวิชาการ เพื่อการเก็บและการศึกษาข้อมูล อย่างเป็นขั้นตอน
และมีการเผยแพร่ข้อมูลประวัติการค้นคว้าออกไปสู่ สาธารณะชนให้ได้เกิดความสนใจอย่างต่อเนื่อง
หีบธรรม ๙ หีบ ทั้งหมดบรรจุคัมภีร์ธรรม
ทำจากใบลานจารึก ด้วยอักษรล้านนาดั้งเดิมล้วน หีบธรรมแต่ละหีบลักษณะลวดลายแตกต่างกัน
มีการเขียนลาย ดอกไม้เถาไม้ลงรักปิดทอง อย่างอ่อนช้อย บางหีบมีการปั้นปูนประดับแก้ว
และวาดลายป็นรูป ช้าง ม้า และผึ้งที่ผ่านมาเคยมีผู้สำรวจคัมภีร์ธรรมแล้ว
๓ ครั้ง** จากนักโบราณคดี นักวิชาการ เพื่อการเก็บและการศึกษาข้อมูล
หอไตรหลังก่อนการบูรณะเดิมมุงหลังคาด้วยไม้เกร็ด
และได้เปลี่ยนเป็นหลังคากระเบี้องดินเผา บริเวณฐาน ก่อด้วยอิฐถือปูน
ฉาบด้วยปูนขาวสูงประมาณ ๑ เมตร ตั้งอยู่ด้านหนือวิหารหลังเดิม และคู่กับกุฏิใหญ่หลังเก่า
และได้ย้ายมาตั้งไว้ชิดกำแพงด้านทิศใต้ ติดกับอุโบสถ ในเมื่อปี พ.ศ.
๒๕๑๕ และได้มีการบูรณะครั้งใหม่เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๙ เนื่องจากหลังคาหอไตรถูกพายุลูกเห็บตกใส่ทำให้หลังคากระเบื้องดินเผา
อย่างบาง แตกหักเสียหายเป็นอันมากในครั้งนั้น ทำให้หลังคารั่ว หีบธรรม
เปียกชื้น จึงต้องมีการบูรณะ ครั้งใหญ่
คัมภีร์โบราณ / ไม้ประกัปธรรม
นอกเหนือจากนี้
ยังมีบูชนียวัตถุ ซึ่งเป็นพระพุทธรูปทองสัมฤทธิ์ พระพุทธรูปไม้เก่าแก่ ปางต่าง
ๆ จำนวนมาก
บริเวณเขตวัด มีร่องรอยความเป็นวัดโบราณเสริมให้เห็นเด่นชัดยิ่งขึ้น เช่นต้นขนุนขนาดใหญ่
๒ ต้น ตั้งเป็นคู่ขนานอยู่หน้าอุโบสถ ต้นลำไยพันธ์พื้นเมืองลูกเล็กอายุหลายสิบปี
ต้นขนุนยักษ์อีกหลายต้นผิวเปลือกตกกระ กิ่งก้านใบส่วนบนเริ่มร่วงโรย ยังยืนต้นอยู่
บ่งบอกถึงอายุนานนับร้อยปี ปัจจุบันก็ยังมีปรากฏให้เห็น ณ ที่แห่งนี้ ส่วนด้านหน้าวัด
ต้นโพธิ ประมาณอายุไม่ได้ ก็ตกอยู่ในลักษณะคล้ายคลึงกัน นับวันจะเหี่ยวเฉาไปตามกาลเวลา |
